โลกสีเขียว

ใบความรู้ม.1

การสังเคราะห์แสง

ให้นักเรียนศึกษาเพิ่มเติมโดยดาวโหลดได้ที่

แบบฝึกหัดวิทย์ม.1

เซลล์

                                                                                         ภาพส่วนประกอบของเซลล์สัตว์

 

5

เซลล์ ( cell)

                เซลล์หมายถึง   หน่วยย่อยที่เล็กที่สุดของสิ่งมีชีวิต           เซลล์มีโครงสร้างและหน้าที่ซับซ้อนแตกต่างกันไป

ขึ้นอยู่กับชนิดของเซลล์   สิ่งมีชีวิตที่มีขนาดเล็กมากเช่น  อะมีบา  พารามีเซียม  ยูกลีนา   ยีสต์   ประกอบด้วยเซลล์เพียง

เซลล์เดียว  แต่พืชและสัตว์ส่วนใหญ่ประกอบด้วยเซลล์จำนวนมาก  เซลล์มีขนาดแตกต่าง    มีขนาดตั้งแต่เล็กที่สุดซึ่งไม่

สามารถมองเห็นได้ด้วยตาเปล่าขึ้นไปจนกระทั่งขนาดใหญ่  เช่น  เซลล์อสุจิ  เซลล์ไข่  ไข่นกกระจอกเทศ  รอเบิร์ต  ฮุค ( Robert   Hooke)นักวิทยาศาสตร์ชาวอังกฤษ

ได้ค้นพบและตั้งชื่อไว้เมื่อปี พ.ศ. 2208

ส่วนประกอบและหน้าที่ของเซลล์

       1. ผนังเซลล์  (cell   wall )

                เป็นโครงสร้างที่ไม่มีชีวิตที่หุ้มรอบนอกสุดของเซลล์   มีเฉพาะในเซลล์พืชเท่านั้นเป็นส่วนใหญ่  ไม่พบใน

เซลล์สัตว์   ประกอบด้วยสารพวกเซลลูโลสเป็นส่วนใหญ่และสารพวกเพคติน  ลิกนิน ฮีมิเซลลูโลสพบในเซลล์ที่

ต้องการความแข็งแรง เซลล์ของสัตว์ไม่มีผนังเซลล์แต่เซลล์สัตว์บางชนิดอาจมีสารเคลือบเยื่อหุ้มเซลล์ได้  ซึ่งมีลักษณะ

แตกต่างกันไปแล้วแต่ชนิดของเซลล์นั้น ๆตัวอย่าง เช่น เปลือกกุ้ง  กระดองปู  มีสารเคลือบพวกไกลโคโปรตีน

 หน้าที่    ให้ความแข็งแรง   ป้องกันอันตรายให้แก่เซลล์พืชและทำให้เซลล์คงรูปอยู่ได้  

        2. เยื่อหุ้มเซลล์ ( cell   menbrane)

                  เป็นเยื่อบาง ๆ ที่หุ้มรอบไซไทพลาซึม  และสารบางอย่างภายในเซลล์ องค์ประกอบหลักเป็นสารพวกโปรตีน

และไขมัน พบได้ทั้งเซลล์ของพืชและเซลล์ของสัตว์  มีลักษณะยืดหยุ่นและยืดหดได้             

  หน้าที่     ควบคุมปริมาณและชนิดของสารที่ผ่านหรือเข้าออกจากเซลล์ เยื่อหุ้มเซลล์มีรูพรุนเล็ก ๆ  เพื่อให้สารบางอย่างที่มีขนาดเล็กเช่น  น้ำ แก๊ส สารอาหารโมเลกุลเดี่ยว   ผ่านเข้าไปได้ และไม่ให้สารที่มีขนาดใหญ่เช่นแป้ง  ไขมัน โปรตีน ผ่านเข้าออกจากเซลล์  จึงมีคุณสมบัติเป็น เยื่อเลือกผ่าน ( Semipermeable  menbrane )

      3. โปรโทพลาซึม ( Protoplasm ) เป็นส่วนทั้งหมดที่อยู่ถัดจากเยื่อหุ้มเซลล์เข้ามา  แบ่งเป็น 2 ส่วนคือ

      3.1 นิวเคลียส (Nucleus ) เป็นส่วนประกอบที่สำคัญที่สุดของเซลล์  พบทั้งเซลล์พืชและสัตว์ มีลักษณะค่อนข้างกลม

หน้าที่  ควบคุมกระบวนการทำงานของเซลล์สิ่งมีชีวิต  การเจริญเติบโต  และควบคุมการถ่ายทอดลักษณะทางพันธุกรรมจากพ่อแม่ไปสู่ลูกหลาน โดยบรรจุสารพันธุกรรม ( ยีน  ยีนคือหน่วยพันธุกรรมหรือลักษณะที่สามารถถ่ายทอดจากพ่อแม่ไปสู่ลูกได้)ไว้ในโครงสร้างที่เรียกว่า  โครโมโซม ภายในนิวเคลียสประกอบด้วยส่วนสำคัญ 2 ส่วนคือ 1. นิวคลีโอลัส  ประกอบด้วย DNA และ RNA ทำหน้าที่สร้างโปรตีน  2.  โครมาติน คือ ร่างแหโครโมโซม ประกอบด้วย DNA  ที่เรียกว่า ยีนบนยีนจะมีรหัสพันธุกรรม ซึ่งทำหน้าที่ควบคุมการสร้างโปรตีน

3.2       ไซโทพลาซึม  (cytoplasm )   มีลักษณะเป็นของเหลว    อยู่รอบ ๆ นิวเคลียสมีสารที่สำคัญปนอยู่คือ  น้ำ โปรตีน

 ไขมัน คาร์โบไฮเดรต  เกลือแร่  และองค์ประกอบต่าง ๆ  ของเซลล์  ที่เรียกว่า   ออร์แกเนลล์ ( organelle) ออร์แกเนลล์ที่พบเฉพาะในเซลล์พืชได้แก่   คลอโรพลาสต์และแวคิวโอล  ส่วนที่พบเฉพาะในเซลล์สัตว์  ได้แก่       เซนทริโอลและ    ไลโซโซม

 

6

ออร์แกเนลล์                         หน้าที่ ออร์แกเนลล์                         หน้าที่
ไรโบโซม สังเคราะห์โปรตีน แฟลกเจลลาและซีเลีย ช่วยในการเคลื่อนไหวของเซลล์
กอลจิบอดี อัดโปรตีนให้เล็กลง แวคิวโอล แหล่งสะสมสารต่าง ๆ
ร่างแหเอ็นโดพลาสซึม สร้างโปรตีนและเป็นทางออกของสารจากนิวเคลียสไปสู่ไซโทพลาซึม ไลโซโซม มีเอนไซม์ย่อยสิ่งแปลกปลอม
ไมโครทิวบลู ช่วยในการแบ่งเซลล์ คลอโรพลาสต์ สังเคราะห์แสง
เซนตริโอล ช่วยในการแบ่งเซลล์การเคลื่อนที่ของเซลล์ ไมโทคอนเดรีย สร้างพลังงาน

มีหน้าที่  เกี่ยวกับเมตาโบลิซึม  ภายในไซโทพลาซึมของพืชจะมีเม็ดสีเขียว ที่เรียกว่า คลอโรพลาสต์  ( chloroplast )  ภายในไซโทพลาซึมยังประกอบด้วยหน่วยเล็ก  ๆ  ที่สำคัญอีกหลายชนิดดังตัวอย่างเช่น

     3.2.1 ไมโทคอนเดรีย   ( mitochondria )  มีลักษณะยาวรีเป็นแหล่งผลิตสารที่มีพลังงานสูงให้แก่เซลล์

    3.2.2  คลอโรพลาสต์  ( Chloroplast )  มีเฉพาะในเซลล์ที่มีสีเขียวของพืชและเซลล์ของโปรตีน   บางชนิดประกอบด้วยเยื่อหุ้ม   2   ชั้น  ชั้นนอกมีหน้าที่ควบคุมโมเลกุลต่าง ๆ ที่ผ่านเข้าและออก จากคลอโรพลาสต์  ชั้นในมีลักษณะยื่นเข้าไปภายในและติดต่อกันเป็นชั้นอย่างมีระเบียบแบบแผน

Hello world!

Welcome to WordPress.com. After you read this, you should delete and write your own post, with a new title above. Or hit Add New on the left (of the admin dashboard) to start a fresh post.

Here are some suggestions for your first post.

  1. You can find new ideas for what to blog about by reading the Daily Post.
  2. Add PressThis to your browser. It creates a new blog post for you about any interesting  page you read on the web.
  3. Make some changes to this page, and then hit preview on the right. You can alway preview any post or edit you before you share it to the world.